"W winie prawda" - Alkajos z Mityleny
Wino jest nieodzownym dodatkiem w kuchni greckiej uzywane do "wygaszania" potraw wzbogacajc ogromnie ich smak i oczywiscie do picia jako trunek towarzyszacy daniom. Zaskoczenie musi wzbudzac zaufanie jakim obdarzaja Grecy swoje wina pijac je codziennie, lampka wina jest wrecz obowiazkowa do obiadu lub kolacji, pijaja wina wlasnej produkcji, ktorej technika jest bardzo daleka od mylnego stereotypu niedoinformowanych o zacofanej Grecji.
W niewielu panstwach winiarskich, rowniez tutaj, charakter wina jest okreslany na podstawie regionu winiarskiego. Polozenie geograficzne Grecji, od polnocy klimat przypomina klimat krajow polnocnoeuropejskich, do poludnowej gdzie rosna palmy bananowe i figowe, setki wysp i odmienny mikroklimat maja ogromny wplyw na roznorodnosc wytwarzanych win.
Mozna tu spotkac ogromna palete odmian winogron, tradycyjnych greckich i francuskich, roznorodnosc szczepow to ewenement w skali swiatowej, jest ich okolo 100 i bledem jest wyrazenie pelnej opinii o greckim winie na podstawie degustacji jednego, dwoch czy nawet dwudziestu odmiennych win. Wiemy wszyscy, ze Grecja jest kolebka europejskiego winiarstwa, tradycja uprawy winorosli i winiarstwo liczy sobie kilka tysiecy lat, w ostatnich latach dzieki sporym inwestycjom i unowoczesnieniem produkcji nalezy do czolowki panstw winiarskich i bez trudu mozna tu znalezc dobre i bardzo dobre wina. Znajomosc greckich win w Polsce jest znikoma i ogranicza sie prawie wylacznie do retsiny - bialego wytrawnego wina o specyficznym smaku z powodu dodawanej w czasie fermentacji niewielkiej ilosci zywicy sosnowej co nadaje zywiczego aromatu wina. Moim zdaniem retsina jest dobrym winem stolowym pasujacym do wielu potraw ale nie jest przedstawicielem greckiego wina, jest jedynie znikoma czastka ogromnej gamy win do poznania, ktorych goraco Was zachecam.
W Grecji jako wino towarzyszace daniom lub przystawkom podaje sie wylacznie wytrawne lub retsine.
Czy wino jest w modzie? Tak, przynajmniej przez ostatnich trzy tysiace lat podaza za historia czlowieka, jego spoleczno ekonomicznych zmian i odkryc. Roznorodnosc w wyborze typow win bezsprzecznie kierowaly sie zmianami ze wzgledu na wybor gatunkow, sposobow produkcji itp., moda sklaniala do natychmiastowej, skutecznej wrecz zmany ofert winiarzy za kazdym razem jak sie pojawiala.
W starozytnych czasach w Grecji i Romie pijano biale wina a w szczegolnosci starsze slodkie biale wina.
Na poczatku sredniowiecza smakosze win byli "zobowiazani" do picia slabych i cierpkich w smaku win z miejscowych winnic ze wzgledu na slabo rozwiniety handel, te z okolic Renu byly najbardziej "in" w tamtych czasach.
Podroznicy pierwsi odkryli wspanialy smak srodziemnomorskich win, wraz ze wzrostem popytu tego trunku wzrosl niemal natychmiast handel a co za tym idzie staly sie moda w calej Europie.
W XVI wieku alzackie wina byly uznawane jako niemodne przez Niemcow, u ktorych powodzeniem cieszyly sie w czerwone lansowane przez mode. Byly to czasy win ciezkich mocnych pochodzacych z hiszpanii i graly one pierwsza role na scenie europejskiej.
W koncu XVII wieku w modzie byly nowe trunki przywiezione z Nowego Swiata przez zeglazy, epoka nakazywala nowe rodzaje win bardziej wytrzymale, z ktorych wyroznano French Claret, gatunek jasnoczerwonych win zawdzieczajacych modzie swoje tak duze powodzenie.
W XVIII wieku nic nie bylo modniejsze od czesto nazywanych "specjalnej dostawy" takiej jak wegierski Tokay czy Constantia z poludnia Afryki, jak rowniez wina, ktore blyly w stanie ukierunkowac produkcje na typ Port, Madeira, Malaga, Marsala wyrozniajace sie swoim kolorem, zwiekszona iloscia alkoholu i czesto slodkoscia.
Ze wgledu na wydarzenia historyczne i polityczne w XIX w. istniala mozliwosc porownania roznego pochodzenia win i jego promocji, zaskoczeniem moze byc to, ze niemieckie wina byly duzo drozsze od Bordeax, w tym samym czasie w St. Petersburgu zachwycano sie szampanem.
Lata 20 i 30, XX wieku byly trudnimi latami dla win, z jednej strony Atlantyku koktaile a z drugiej prohibicja, fenomen ten w zwiazku ze swiatowym ekonomicznym kryzysem stal sie zagrozeniem dla malych producentow wina stad powstanie pierwszych spolek.
Po II wojnie swiatowej zaczeto znow zwracac uwage na wina, rosnace stale zainteresowanie spowodowalo w latach 80 jego prawdziwy "wybuch" zwlaszcza jesli chodzi o stare wina.
Znajomosc sekretow wina, koneserstwo i kolekcjonertwo to jest moda naszych czasow. Popyt wiekszej ilosci gatunkow zmusza producentow do poddania sie jego wymaganiom , gatunki winorosli "emigruja" ze swojego miejsca pochodzenia na caly swiat, slusznie wygraly tutaj tytul swiatowych gatunkow Charonnay i w mniejszej Cabernet Sauvignon, nie istnieje zaden szanujacy sie winiarski kraj, ktory choc w malej ilosci nie produkuje te gatunki.
Oczywiscie moda jest zmienna i nie znaczy, ze to co jest modnie w San Francisco jest rowniez w modzie w Europie czy Sydney, wina dzis modne w pewnych okresach byly znane tylko w okregach ich produkcji. "Szalenstwo" mody jest widoczne w calej okazalosci w przypadku win Beaujolais, wiekszosci niemieckich win i cherry, ktore na poczatku 1994 nie budzily zadnego zainteresowania na rynku a pod koniec tego samego roku znalazly sie na czolowych miejscach w sprzedazy.
Na poczatku XXI wieku widac, ze moda lansuje zmiany, Syrah i Merlot to dwa znakomite gatunki win, ktore sa naszymi ulubiencami. Wina te sa latwe, delikatne i miekkie odpowiednie do skomplikowanych obecnych czasow jak rowniez pasuja do modnej prostoty, bez wzgledu jednak na czasy dobre wino jest zawsze w modzie naszych serc.
